डोलेश्वर महादेव

भक्तपुरको दक्षिण–पूर्वका हरिया पहाडमा, सूर्यविनायक नगरपालिकाको सिपाडोलमा डोलेश्वर महादेवको मन्दिर छ। कुनै बेला यो शान्त गाउँले देवालय थियो, तर पछिल्ला दुई दशकमा यो सानोठिमीनजिकैको सबैभन्दा धेरै भक्तजन पुग्ने तीर्थस्थलमध्ये एक बनेको छ।

केदारनाथको किंवदन्ती

महाभारतको परम्पराअनुसार महायुद्धपछि पाँच पाण्डव भाइहरू आफन्तको हत्याको पाप मोचनका लागि शिवलाई खोज्न गए। शिवले साँढे वा भैंसीको रूप धारण गरी धर्तीभित्र पसेर उनीहरूलाई छल्नुभयो। उहाँको शरीरका विभिन्न भाग विभिन्न ठाउँमा प्रकट भएको भनिन्छ: पिठ्युँको कुम भारतको केदारनाथमा र अन्य भाग हिमालयका अरू पञ्चकेदार मन्दिरमा। धेरै भक्तजनहरू शिर डोलेश्वरमा प्रकट भएको विश्वास गर्छन्, त्यसैले केदारनाथ जाने तीर्थयात्रीले तीर्थ पूरा गर्न यहाँ पनि आउनुपर्छ भन्ने मान्यता छ। अगस्ट २२, २००९ मा केदारनाथका जगद्गुरु भीमाशंकरलिंग शिवाचार्यले डोलेश्वरलाई केदारनाथको शिर औपचारिक रूपमा घोषणा गरे, र त्यसयता तीर्थयात्री निरन्तर बढेका छन् — यद्यपि यो इतिहासभन्दा आस्थाको विषय हो।

मन्दिर

मन्दिर आफैं घण्टी, साना देवालय र तीर्थयात्रीका पाटीले घेरिएको चोकमा रहेको सामान्य पगोडा हो। मुख्य मूर्ति शिवका रूपमा पुजिने चट्टानको आकृति हो। नजिकैका शिलालेखले यो स्थल शताब्दियौंदेखि पवित्र रहेको देखाउँछन्।

भ्रमण

डोलेश्वर सानोठिमीबाट सडकमार्गमा करिब ३०–४५ मिनेटमा पुगिन्छ। महाशिवरात्रि, सोमबार र साउन महिनामा सबैभन्दा भीड हुन्छ। सडक कृषि गाउँहरू हुँदै जान्छ र उपत्यकाको दृश्य देखाउँछ। चोकमा छिर्नुअघि जुत्ता फुकाल्नुहोस्, र छालाका सामान भित्र लैजान नपाइन सक्छ भन्ने ख्याल गर्नुहोस्।